Öte yandan, geliri her ay aynı olmayan serbest çalışanlar için klasik bütçe tabloları çoğu zaman işe yaramaz. Emeklilik öncesi plan konusunu, iyi geçen ayın kötü geçen ayı finanse ettiği bir düzen kurmak üzerinden ele alıyoruz.
Tampon fonun hızlı erişilebilir ve düşük riskli olması, getirisinden daha önemlidir. Emeklilik öncesi plan ile ilgili uzun vadeli birikimlere dokunmadan krizi atlatabilmek asıl hedeftir.
Temelde, gelir kesintisi, sağlık gideri veya beklenmedik bir tamir, en düzenli planı bile sarsabilir. Emeklilik öncesi plan için üç ila altı aylık zorunlu giderleri karşılayacak bir nakit tamponu ilk savunma hattıdır.
Emeklilik öncesi plan ile ilgili en büyük engel genellikle tutarın küçük olmasının anlamsız görünmesidir. Oysa küçük ama düzenli adımlar, alışkanlık kurduğu için büyük ve tek seferlik hareketlerden daha kalıcı sonuç verir. Rakam sonradan büyütülebilir; asıl kazanç ritmin oturmasıdır.
Pratikte, hedefi tek bir büyük rakam olarak bırakmak yerine aylık dilimlere bölmek, motivasyonu ayakta tutar. Emeklilik öncesi plan ile ilgili her ay küçük bir kontrol noktası koymak, sapmayı büyümeden fark etmenizi sağlar.
Kural olarak, yüksek faizli borç varken yapılan birikim çoğu zaman net kayıp doğurur. Emeklilik öncesi plan konusunda önce borcun maliyetini, sonra beklenen getiriyi karşılaştırmak gerekir.
Bu noktada, borç kapatmada sıralama yöntemi kişiye göre değişir; kimi en yüksek faizden, kimi en küçük bakiyeden başlar. Emeklilik öncesi plan ile ilgili planı borç takvimiyle aynı sayfada tutmak kararları kolaylaştırır.
Bütçeler yıl boyunca sabit değildir; okul dönemi, bayramlar ve tatil ayları gider yapısını belirgin şekilde değiştirir. Kış aylarında ısınma, yaz aylarında tatil ve ulaşım kalemleri öne çıkar. Emeklilik öncesi plan ile ilgili plan bu dalgalanmayı öngörecek şekilde kurulmalıdır.
En yaygın hata, birikimi ay sonunda artan paraya bırakmak ve yıllık ödenen sigorta, vergi gibi kalemleri bütçeye yazmamaktır. İkinci sık hata, gelir arttığında harcamaları aynı hızda büyütmektir. Üçüncüsü ise acil fon oluşturmadan riskli yatırıma girip zorunlu anda zararına satış yapmaktır.
Genel kabul gören ölçü, zorunlu aylık giderlerinizin 3 ila 6 katıdır. Düzensiz gelirli veya tek gelirli hanelerde bu süreyi 9 aya kadar uzatmak mantıklıdır. Bu fon yatırım değil güvenlik yastığı olduğu için vadesiz veya kolay bozdurulabilen hesaplarda tutulmalıdır.
Hedef tutarı ve tarihi netleştirip toplamı kalan ay sayısına bölerek aylık ayırmanız gereken miktarı bulun; bu rakam bütçenizde sabit bir gider gibi yer almalı. Krediyle çözmek yerine önceden biriktirmek, aynı harcamayı faiz yükü olmadan yapmanızı sağlar. Beklenmedik fiyat artışlarına karşı hedef tutarın üzerine bir miktar pay eklemek işinizi kolaylaştırır.
Küçük tutarlarla düzenli yatırım yapmak, büyük bir meblağ birikmesini beklemekten genellikle daha verimlidir çünkü zaman en güçlü avantajınızdır. Önce acil fonunuzu tamamlayın ve yüksek faizli borçlarınızı kapatın. Ardından aylık gelirinizin belirli bir yüzdesini otomatik talimatla yatırıma yönlendirin.
Sıklıkla, Samsun bölgesinde çalışan pek çok kişi benzer zorluklardan geçiyor, dolayısıyla planınızı bir arkadaşınızla paylaşmak hem motivasyon hem de dış göz sağlayabilir.