İradeye güvenmek yerine sistemi kurup kenara çekilmek çok daha sürdürülebilir bir yöntem. Finansal hedef belirleme için otomatik talimatların, ayrı hesapların ve maaş günü kurallarının nasıl kurgulanacağını adım adım aktarıyoruz.
Finansal hedef belirleme ile ilgili ilk otuz gün veri toplama dönemi olarak düşünülebilir. İlk iki hafta mevcut durumun kaydı, sonraki iki hafta ise küçük düzeltmelerin denenmesi için ayrılır. Bu sırayla ilerleyen kişi, tahmine değil kendi sayılarına dayanan bir plan kurar.
Genel olarak, finansal hedef belirleme konusunda başlangıçta her şeyi aynı hafta kurmaya çalışmak yorgunluk yaratır. Bir aylık takvimi haftalara bölüp her haftaya tek bir görev vermek, ilerlemeyi hem görünür hem de sürdürülebilir kılar. Ay sonunda kısa bir değerlendirme notu yazmak, ikinci ayın planını kendiliğinden çıkarır.
Elle yapılan işler zamanla aksar; otomatik talimatlar ise unutulmaz. Finansal hedef belirleme konusunda maaş gününün ertesine kurulan otomatik transfer, birikimi harcama sonrası artan paraya bırakmaktan çok daha etkilidir.
İlk bakışta, otomasyon kurulup unutulmamalı, yılda birkaç kez kontrol edilmelidir. Finansal hedef belirleme için tutarları enflasyona ve gelir artışına göre güncellemek sistemin verimini korur.
Sonuç olarak, yüksek faizli borç varken yapılan birikim çoğu zaman net kayıp doğurur. Finansal hedef belirleme konusunda önce borcun maliyetini, sonra beklenen getiriyi karşılaştırmak gerekir.
Her karar için uzmana ihtiyaç yoktur, ancak tutar büyüdükçe ve durum karmaşıklaştıkça danışmanlık maliyetini fazlasıyla çıkarabilir. Finansal hedef belirleme ile ilgili miras, vergi ve uzun vadeli planlama konuları bu gruba girer.
Danışman seçerken ücretlendirme modelini ve olası çıkar çatışmalarını sormak şarttır. Finansal hedef belirleme konusunda size ürün satan kişi ile tarafsız görüş veren kişi aynı olmayabilir.
İlk bakışta, her tercih, yapılmayan başka bir tercihin bedelini içerir. Finansal hedef belirleme ile ilgili bir kaleme para ayırırken aynı paranın alternatif kullanımını da yazmak faydalıdır. Böylece karar duygusal değil karşılaştırmalı hale gelir.
Sınırlı kaynakla çok hedefi aynı anda kovalamak ilerlemeyi yavaşlatır. Finansal hedef belirleme konusunda önceliği aciliyet ve etki büyüklüğüne göre belirlemek daha hızlı sonuç verir. İki hedefe odaklanıp diğerlerini beklemeye almak genellikle en verimlisidir.
Yaşam maliyeti, kira düzeyi ve ortalama gelir bölgeden bölgeye ciddi biçimde değişir. Ankara bölgesinde bütçe kalemlerinin ağırlığı büyük şehirlerdekinden farklı olabilir. Bu nedenle finansal hedef belirleme ile ilgili genel oranlar yerel koşullara göre uyarlanmalıdır.
Çoğunlukla, yanıtların tek doğrusu yoktur; kişisel durum değiştikçe cevap da değişir. Finansal hedef belirleme ile ilgili genel bilgiyi kendi rakamlarınızla test etmek en sağlıklı yoldur.
En yaygın hata, birikimi ay sonunda artan paraya bırakmak ve yıllık ödenen sigorta, vergi gibi kalemleri bütçeye yazmamaktır. İkinci sık hata, gelir arttığında harcamaları aynı hızda büyütmektir. Üçüncüsü ise acil fon oluşturmadan riskli yatırıma girip zorunlu anda zararına satış yapmaktır.
Öte yandan, kaybı halinde bütçenizi çökertecek riskler için sigorta şarttır; sağlık, konut ve trafik sorumluluğu bu gruba girer. Küçük tutarlı, kendi cebinizden karşılayabileceğiniz zararlar için poliçe almak ise genelde gereksiz maliyet yaratır. Poliçe yenilerken teminat kapsamını okumak, sadece prim fiyatına bakmaktan daha önemlidir.
Aylık net gelirinizi yazın, ardından kira, fatura, ulaşım gibi sabit giderleri düşün. Kalan tutarı market, keyfi harcama ve birikim olarak üçe ayırın; birikim payını ay başında ayırmak, ay sonunda kalanı biriktirmeye çalışmaktan çok daha etkilidir.
Bununla birlikte, kira, ulaşım ve gıda kalemleri şehirden şehre ciddi fark gösterdiği için bütçe oranlarını yerel gerçeklere göre uyarlamak gerekir. Konya gibi kira yükünün yüksek olduğu yerlerde barınma giderinin net gelirin yüzde 35 bandını aşmaması hedeflenmelidir. Aksi halde birikim payı sürekli olarak eriyecektir.
Elinizdeki tabloyu bir kez çıkardıktan sonra temettü geliri ile ilgili hesaplamalar çok daha kolay hale gelir; asıl zor kısım ilk adımı atmaktır.